Serwisy internetowe Uniwersytetu Warszawskiego | USOSownia - uniwersyteckie forum USOSoweNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Socjologia ogólna

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2102-BW-L-D1SOCJ Kod Erasmus / ISCED: 14.1 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Socjologia ogólna
Jednostka: Instytut Nauk Politycznych
Grupy: INP - BEZP. WEWNĘTRZNE - DZIENNE I STOPNIA 1 semestr 1 rok - przedmioty obowiązkowe
Punkty ECTS i inne: 4.00
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Podstawowa orientacja w życiu społecznym wynikająca z codziennego w nim uczestnictwa.

Skrócony opis:

Celem kursu jest przekazanie studentom usystematyzowanej wiedzy socjologicznej, umożliwiającej rozumienie procesów społecznych, zachodzących we współczesnym świecie i w Polsce.

Pełny opis:

1. Co to jest socjologia? Wprowadzenie: działania społeczne, niezamierzone skutki działań społecznych, interakcje w życiu codziennym, figuracje.

2. Działania (wartości, normy, sens), komunikacja, praktyka społeczna . Rozszerzone spojrzenie na socjologiczny ogląd świata.

3. Dewiacja, konformizm, „normalność”, kontrola społeczna – jak społeczeństwa zachowują stabilność?

4. Światy życia, sens społeczny i subiektywny, role społeczne, habitus.

5. Interakcje, sieci powiązań, słabe i silne więzi społeczne, figuracje (rozwinięcie), dylematy społeczne.

6. Organizacje i instytucje

7. Społeczeństwo i jego struktury, ale też podejście poststrukturalne: przestrzeń społeczna, style życia, grupy społeczne.

8. Jednostka, indywidualność, indywidualizacja

9. Kultura i społeczeństwo

10. Nierówności społeczne – co je tworzy, jak funkcjonują, czy są niezbędne? Władza i panowanie.

11. Wiedza, nauka, status myślenia naukowego i innych systemów objaśniających świat.

12. Globalizacja, glokalizacja, transnarodowość, translokalność, mobilność i migracje.

13. Rodzina i jej przemiany, pokolenie i przekaz międzygeneracyjny.

Literatura:

Książki do wyboru (można wybrać także inną książkę, po wcześniejszym uzgodnieniu z prowadzącym zajęcia):

U. Beck (2013). Miłość na odległość, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

U. Beck (2002). Społeczeństwo ryzyka, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Beck, Społeczeństwo ryzyka

A. Giddens (2001). Nowoczesność i tożsamość. "Ja" i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

P. Bourdieu P. 2004. Męska dominacja, Warszawa: Oficyna Naukowa

M. Okólski, E. Jaźwińska, Ludzie na huśtawce. Migracje między peryferiami Polski i Zachodu, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR

E. Berne, (2000). W co grają ludzie. Psychologia stosunków międzyludzkich, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

P. Sztompka, M. Bogunia-Borowska, Socjologia codzienności, Kraków 2008

P. Bourdieu, L.J.D. Wacquant (2001). Zaproszenie do socjologii refleksyjnej, Warszawa: Oficyna Naukowa

A. Leder (2014). Prześniona rewolucja, Warszawa: Wydawnictwo Krytyka Polityczna.

P.Sloterdijk (2014). Musisz życie swe odmienić, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

P. Sloterdijk (2011). Kryształowy pałac. O filozoficzną teorię globalizacji, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.

P. Sloterdijk (2011). Gniew i czas, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.

Efekty kształcenia:

Szczegółowe cele kształcenia obejmują następujący zakres wiedzy i umiejętności:

- przyswojenie przez uczestników kursu podstawowych pojęć socjologicznych oraz

umiejętność stosowania ich w opisie i analizie społecznej rzeczywistości,

- zdobycie elementarnej wiedzy o współczesnych i klasycznych koncepcjach socjologicznych,

- wyrabianie umiejętności krytycznej interpretacji socjologicznych tekstów naukowych,

- podstawowe kompetencje interpretacji wyników jakościowych badań socjologicznych,

- przyswojenie wiedzy o wybranych problemach społecznych

- budzenie i kształtowania wyobraźni socjologicznej, rozumianej jako rozpoznawanie własnego miejsca w społeczeństwie i związanych z tym dylematów:

Metody i kryteria oceniania:

Podstawą zaliczenia jest obecność na wykładach. Kurs socjologii ogólnej kończy się pisemnym egzaminem w formie testowej. Warunkiem zaliczenia jest przekroczenie 50% prawidłowych odpowiedzi w teście egzaminacyjnym.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/18" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-01-26
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Wojciech Łukowski
Prowadzący grup: Wojciech Łukowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (w trakcie)

Okres: 2018-10-01 - 2019-01-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 93 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Sebastian Kozłowski
Prowadzący grup: Sebastian Kozłowski
Strona przedmiotu: http://kozlowski.warszawa.pl
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

celem kursu jest przekazanie studentom usystematyzowanej wiedzy socjologicznej, umożliwiającej rozumienie procesów społecznych, zachodzących we współczesnym świecie i w Polsce.

Pełny opis:

1. Co to jest socjologia? Wprowadzenie: działania społeczne, niezamierzone skutki działań społecznych, interakcje w życiu codziennym, figuracje.

2. Działania (wartości, normy, sens), komunikacja, praktyka społeczna . Rozszerzone spojrzenie na socjologiczny ogląd świata.

3. Dewiacja, konformizm, „normalność”, kontrola społeczna – jak społeczeństwa zachowują stabilność?

4. Światy życia, sens społeczny i subiektywny, role społeczne, habitus.

5. Interakcje, sieci powiązań, słabe i silne więzi społeczne, figuracje (rozwinięcie), dylematy społeczne.

6. Organizacje i instytucje

7. Społeczeństwo i jego struktury, ale też podejście poststrukturalne: przestrzeń społeczna, style życia, grupy społeczne.

8. Jednostka, indywidualność, indywidualizacja

9. Kultura i społeczeństwo

10. Nierówności społeczne – co je tworzy, jak funkcjonują, czy są niezbędne? Władza i panowanie.

11. Wiedza, nauka, status myślenia naukowego i innych systemów objaśniających świat.

12. Globalizacja, glokalizacja, transnarodowość, translokalność, mobilność i migracje.

13. Rodzina i jej przemiany, pokolenie i przekaz międzygeneracyjny.

Literatura:

Zalecana literatura:

P. Berger, Zaproszenie do socjologii, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007, Rozdział I. Socjologia jako rozrywka indywidualna, s. 32-56.

Z. Piątek, Pawi ogon czyli o biologicznych uwarunkowaniach kultury, Kraków 2007, rozdział. Jakie racje wskazują na współzależność natury i kultury? s. 39-55

D. Morris, Naga małpa, Warszawa 2005, 90-112.

B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Oficyna Naukowa, Warszawa 2003, Rozdział III. Kultura, s. 75-91.

A. Kłoskowska, Kultura masowa. Krytyka i obrona, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006, Rozdział II. Ramy społeczne kultury masowej, podrozdział: Określenie kultury masowej, Rozdział III. Obraz kultury masowej, podrozdział: Homogenizacja kultury masowej a poziomy kultury, s. 94-107, 320-358.

S. Czarnowski, Kultura, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1958, rozdz. I, s. 5–15 lub [w:] S. Czarnowski, Dzieła, t. 1, Warszawa 1956, s. 13–23.

S. Ossowski, Dzieła, T. 2, Rozdział: Kulturowe dziedzictwo grupy społecznej i jego zewnętrzne korelaty, s. 64 – 69.

Dla szczególnie zainteresowanych:

R. Brodie, Wirus umysłu, Łódź 1996.

B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Oficyna Naukowa, Warszawa 2003, podrozdział: Metody i narzędzia badawcze socjologii, s. 43-51.

R.A. Podgórski, Socjologia. Mikrostruktury, Oficyna Wydawnicza Branta, Warszawa 2008, Rozdział 15. Dehumanizacja człowieka współczesnego, s. 238-245.

B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Oficyna Naukowa, Warszawa 2003, podrozdział: Życie społeczne człowieka z perspektywy biologii ewolucyjnej, podrozdział: Rola społeczna, s. 66-71, 144-149.

F. Znaniecki. Ludzie teraźniejsi, a cywilizacja przyszłości, Warszawa 2001, część II, rozdz. 1 Osobowość społeczna, s. 89 – 124.

B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Oficyna Naukowa, Warszawa 2003, Rozdział VIII. Grupa społeczna, s. 183-201.

J. Szczepański, Elementarne pojęcia socjologii, wyd. 3, Warszawa 1972, rozdz. VII, tytuły: Definicje, Ogólna charakterystyka zbiorowości oraz definicja grupy społecznej na str. 136, Grupa, Struktura grupy, Rodzaje grup, Grupy celowe, Społeczeństwo globalne.

P.L. Berger, T. Luckmann, Społeczne tworzenie rzeczywistości, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1983, Rozdział III. Społeczeństwo jako rzeczywistość subiektywna (fragment), s. 202-226.

J. Szmatka, Małe struktury społeczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.

J. Błuszkowski, Struktura społeczna, Wydawnictwo Elipsa, Warszawa 1996, Rozdział 1. Podstawowe założenia, twierdzenia i pojęcia teorii struktury społecznej, s. 6–29.

H. Domański, Struktura społeczna, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2007, Rozdział 12. Ruchliwość społeczna, podrozdział: Podstawowe pojęcia, Rozdział 14. Wyniki badań nad ruchliwością, s. 194-198, 233-253.

H. Domański, Struktura społeczna, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2007, Rozdział 3. Stratyfikacja, Rozdział 4. Klasy społeczne, Rozdział 6. Teza o śmierci klas, s. 38-52, 53-68, 81-103.

E.O. Wright, Klasy się liczą, [w:] Współczesne teorie socjologiczne, red.: A. Jasińska-Kania, L.M. Nijakowski, J. Szacki, M. Ziółkowski, tom II, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2006, s. 813-832.

P. Sztompka, Socjologia. Analiza społeczeństwa, Wydawnictwo Znak, Kraków 2003, Rozdział 19. Zmiana społeczna, rozwój, postęp, s. 437-453.

R. K. Merton, Teoria socjologiczna i struktura społeczna, Warszawa 2002, rozdz. Struktura społeczna i anomia, s. 197 – 224.

Coser, Społeczne funkcje konfliktu, w: Elementy teorii socjologicznych, cyt. wyd. s. 199 – 203.

R. Dahrendorf, Teoria konfliktu w społeczeństwie przemysłowym, w: Elementy teorii socjologicznych, cyt. wyd., s. 429 – 463.

L. Kołakowski, Moje słuszne poglądy na wszystko, Kraków 1999, fragment: O tożsamości zbiorowej, s. 156 – 169.

G. Ritzer, Klasyczna teoria socjologiczna, Poznań 2004, rozdz. 13. Alfred Schütz, tytuły: Nauka i świat społeczny, Typifikacje i przepisy, Świat przeżywany i intersubiektywność, Sfery świata społecznego, Świadomość, znaczenia i motywy, Interpretowanie teorii Schütza, Podsumowanie, s. 282 – 293.

Dla szczególnie zainteresowanych:

P. Berger, Zaproszenie do socjologii, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007, pozostałe rozdziały.

Ch.W. Mills, Wyobraźnia socjologiczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007, Rozdział: Obietnica, s. 49-77.

D. Morris, Ludzkie zoo, Warszawa 2005.

Film: Elaine Morgan twierdzi, że naszymi przodkami były wodne małpy, źródło: http://www.ted.com/talks/lang/pl/elaine_morgan_says_we_evolved_from_aquatic_apes.html

N. Klein, No logo, Izabelin 2004.

R.A. Podgórski, Metodologia badań socjologicznych. Kompendium wiedzy metodologicznej dla studentów, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz - Olsztyn 2007.

Źródła multimedialne: Cicha furia: Stanfordzki eksperyment więzienny, reż. K. Musen, scen. K. Musen, Ph. Zimbardo, Wydział Psychologii Uniwersytetu Stanfordzkiego, USA, 1988, 52 min., (film dokumentalny)

Stanfordzki Eksperyment Więzienny, w: http://www.prisonexp.org/polski/

E. Goffman, Człowiek w teatrze życia codziennego, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1981.

H. Domański, Struktura społeczna, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2007, Rozdział 3. Stratyfikacja, Rozdział 4. Klasy społeczne, s. 38-52, 53-68.

E. Gellner, Narody i nacjonalizm, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1991, Rozdział 1. Definicje, Rozdział 4. Przejście do epoki nacjonalizmu, Rozdział 7. Typologia nacjonalizmów, s. 9-16, 53-68, 109-133.

J. Błuszkowski, Paradoksy normalności i dewiacji, [w:] M. Karwat, Paradoksy polityki, Warszawa 2007, s. 94-107.

M.A. Nowak, R.M. May, K. Sigmund, Matematyka wzajemnej pomocy, „Świat Nauki. Scientific American”, 1995, 8 (48).

M. Ziółkowski, Wiedza, jednostka, społeczeństwo. Zarys koncepcji socjologii wiedzy, Warszawa 1989 – rozdz. 3, paragrafy: Świadomość społeczna, Społeczna świadomość wiedzy partnerów i Formy świadomości społecznej, s.141 – 168.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.